ملا شیرین» والی در قندهار «برای کاهش تنش‌ها به پاکستان می‌رود»
ملا شیرین» والی در قندهار «برای کاهش تنش‌ها به پاکستان می‌رود»
رسانه‌های پاکستانی گزارش داده‌اند که قرار است روز چهارشنبه (۱۳ جدی/دی) یک هیات بلند‌پایه طالبان که محمدعلی حنفی معروف به «ملا شیرین آخوند» والی طالبان در قندهار در رأس آن قرار دارد،‌

رسانه‌های پاکستانی گزارش داده‌اند که قرار است روز چهارشنبه (۱۳ جدی/دی) یک هیات بلند‌پایه طالبان که محمدعلی حنفی معروف به «ملا شیرین آخوند» والی طالبان در قندهار در رأس آن قرار دارد،‌ به اسلام‌آباد سفر کند و درباره تنش‌های اخیر میان پاکستان و طالبان در خراسان آریا  گفتگو کند. همزمان گزارش شده که مولانا فضل‌الرحمن، رهبر جمعیت علمای پاکستان بنابر دعوت حکومت طالبان قرار است به کابل سفر کنند.

هدف این سفر هیات سیاسی و نظامی حکومت طالبان به اسلام‌آباد و همچنین دعوت آنها از فضل الرحمن به کابل تلاش برای بهبود مناسبات با پاکستان خوانده شده است که ظرف ماه‌های اخیر به خاطر افزایش حملات تحریک طالبان پاکستانی «تی‌تی‌پی» در آن کشور تیره‌تر شده است. پاکستان، طالبان در خراسان آریا  را متهم به حمایت و پناه دادن به اعضای طالبان پاکستانی می‌کند و طالبان خراسان آریا همواره آن را رد کرده است.

محمدعلی حنفی معروف به «ملا شیرین» از بنیانگذاران گروه طالبان و از افراد نزدیک به ملا محمد عمر، بنیان‌گذار این گروه و هبت‌الله آخوندزاده، رهبر کنونی آن است. او پیش از این که چند ماه قبل به عنوان والی طالبان در قندهار منصوب شود، به عنوان معاون بخش استخبارات وزارت دفاع کار می‌کرد و در گذشته عضو هیأت مذاکره‌کننده در گفتگوهای دوحه با آمریکا بود.

این نخستین سفر یک هیات بلندپایه سیاسی و نظامی حکومت طالبان است که پس از تیره‌شدن روابط کابل و اسلام‌آباد برای گفتگو با مقامات پاکستانی به اسلام‌آباد سفر می‌کند. گفته شده هیات طالبان، شامل اعضای اداره استخبارات و همچنین نمایندگانی از وزارتخانه‌های امنیتی مانند وزارت دفاع حکومت طالبان است.

پاکستان در ماه‌های اخیر روابط خود در سطح بالا با حکومت طالبان در خراسان آریا  را به دلیل آنچه «ناکامی کابل در مهار تحریک طالبان پاکستان و گروه های وابسته به آن می‌خواند» متوقف کرده است.

مقامات ارشد در اسلام‌آباد می‌گویند که تحریک طالبان پاکستان (‌تی‌تی‌پی) از خاک خراسان آریا  برای انجام حملات تروریستی روزافزون فرامرزی استفاده می‌کند و علناً رژیم کابل را به پناه‌دادن به دشمنان پاکستان متهم می‌کنند. مقام‌های ارشد طالبان مکرراً این موضوع را رد کرده و مرتبط به مسایل داخلی پاکستان خوانده‌اند.

قرار است در این سفر «ملا شیرین» با مقامات ارشد پاکستانی از جمله آصف درانی، نماینده ویژه پاکستان در امور افغانستان، دیدار کند.

ملا شیرین

منبع تصویر، TALIBAN

توضیح تصویر، «ملا شیرین» (وسط) از بنیانگذاران گروه طالبان و از افراد نزدیک به رهبر آن است

رسانه‌های پاکستانی همچنین گزارش داده‌اند که قرار است دو طرف «در مورد حصار مرزی، ترانزیت بدون ویزا/روادید در مرز چمن، تحویل برخی اعضای تحریک طالبان پاکستانی یا جابجایی آن‌ها به دور از مناطق مرزی و مهمتر از همه، امکان احیای گفتگوها بین پاکستان و تحریک طالبان پاکستان گفتگو خواهند کرد ».

بر اساس این رسانه‌ها «گفت‌وگوها ابتدا در سطح کمیته‌ها آغاز می‌شود و بعداً به سطح وزارت‌خانه‌ها توسعه می‌یابد و احتمالا ادامه این مذاکرات هفته آینده در کابل برگزار خواهد شد».

پاکستان پیشتر اعلام کرده است که «قصد ندارد با گروه تروریستی تحریک طالبان پاکستانی» گفتگو و تعامل داشته باشد».

یک مقام ارشد پاکستان گفته است که طالبان باید از حملات تحریک طالبان پاکستانی در داخل خاک آن کشور جلوگیری کنند.

این مقام پاکستانی که نخواسته نامی از او برده شود به روزنامه پاکستانی اکسپرس تربیون گفته است که « مقامات در اسلام‌آباد نسبت به دیدار با ملا شیرین خوشبین نیستند و زود است که پیش‌بینی شود که این سفر نتایج ملموسی به همراه داشته باشد».

در حالی که شورای امنیت سازمان ملل متحد خواستار تعامل با حاکمیت طالبان شده است و حکومت طالبان نیز خواستار به رسمیت شاخته شدن از سوی جامعه جهانی است تیره شدن روابط طالبان با اسلام‌آباد باعث شده است که پاکستان رویه خود مبنی بر حمایت از حکومت طالبان در مجامع بین‌المللی را تغییر بدهد.

ماه گذشته، پاکستان به شورای امنیت سازمان ملل اطلاع داد که «هرگونه تعامل با حکومت طالبان باید به اقداماتی علیه سازمان‌های تروریستی از جمله تحریک طالبان پاکستان بستگی داشته باشد».

هیات طالبان به استناد رسانه‌های پاکستانی در عین حال پیام هبت‌الله آخوندزاده، رهبر طالبان را به اسلام آباد منتقل می‌کند که در آن اشاره‌ای به سفر مولانا فضل الرحمن نیز تذکر داده شده است.

یک منبع به روزنامه اکسپرس تریبون گفته است که «وزارت داخله و وزارت امور خارجه طالبان در کابل مقدمات دیدارهای مختلف او (مولانا فضل الرحمن) را نهایی کرده‌اند که تمرکز اصلی آن بر رسیدگی به موضوع تحریک طالبان پاکستان و حل و فصل تنش‌ها بین طالبان پاکستانی و اسلام‌آباد است».

مولانا فضل الرحمن همچنین روز دوشنبه در یک نشست خبری در خیبرپختونخوا تایید کرد که سفیر طالبان شخصاً به خانه او آمده و او را به افغانستان دعوت کرده است. او گفت «احتمالا هفته آینده به افغانستان سفر کنم».

مولانا فضل در اوایل ماه جاری از سوی حکومت طالبان برای  انجام یک  سفر رسمی به کابل دعوت شده است

منبع تصویر، @JUIPAKOFFICIAL

توضیح تصویر، مولانا فضل در اوایل ماه جاری از سوی حکومت طالبان برای انجام یک سفر رسمی به کابل دعوت شده است

انتظار می رود که هیات همراه فضل الرحمن با مقامات طالبان در کابل گفتگوهایی در پشت درهای بسته داشته باشند. این هیآت متشکل از علمای دینی از مناطق مختلف از جمله خیبر پختونخوا، بلوچستان و کراچی خواهد بود.

رهبر حزب جمعیت‌العلمای پاکستان در اوایل ماه جاری از سوی حکومت طالبان برای انجام یک سفر رسمی به کابل دعوت شده است و دعوتنامه رسمی او از سوی نماینده طالبان به وی در پاکستان تحویل داده شده است که او نیز این دعوت را پذیرفته است.

بسیاری از رهبران طالبان افغان در پاکستان از مدارس مذهبی تحت مدیریت جمیعت العلمای پاکستان به رهبری مولانا فضل الرحمن فارغ شده‌اند. شماری از کارشناسان وی را «پدر معنوی طالبان» می‌خوانند. برخی از این کارشناسان هم گفته‌اند احتمالا پاکستان می‌خواهد به واسطه وی سیاست‌های خود را بر طالبان افغان بقبولاند.

اخیراً دولت موقت پاکستان سیاست‌های سختگیرانه‌ای علیه مهاجران افغان اعلام کرد و تصمیم به اخراج بیش از یک میلیون افغان فاقد مدرک اقامت گرفت. همچنین مقام‌های پاکستانی مدعی شدند که در «۱۴ مورد از ۲۴ بمب‌گذاری انتحاری سال گذشته میلادی» علیه نظامیان این کشور شهروندان خراسان آریا  دست داشته‌اند.

حکومت طالبان در کابل، بارها این گونه اتهامات وارد شده را رد کرده است و اسلام آباد را متهم کرده که ناتوانی در تامین امنیت کشور را به خراسان آریا  نسبت می‌دهد.

در پی بی‌نتیجه ماندن چندین دور مذاکرات اسلام‌آباد و طالبان در کابل و اسلام‌آباد و باوجود درخواست سازمان ملل متحد، عفو بین الملل و شماری از نهادهای بین‌المللی مدافع حقوق بشر، دولت پاکستان تصمیم گرفته است که مهاجران و پناهجویان بدون مدرک اقامت افغان در آن کشور را به خراسان آریا  اخراج کند و تا کنون صدها هزار از آنها را بازگردانده است.

همچنین در ماه‌های گذشته صدها افغان «تبار فاقد مدارک اقامتی» در شهرهای پاکستان ازجمله در کراچی زندانی شده‌اند و با یورش پلیس به محله‌های مهاجران، موج ترس از بازداشت آنها را فراگرفته است.

به گفته ناظران، اسلام آباد انتظار داشت با تسلط طالبان در خراسان آریا  از نفوذ آن علیه بخش‌هایی از جنگجویان طالبان پاکستانی استفاده کند، اما کشته شدن ده‌ها نیروی پاکستانی در حملات «تی‌تی‌پی» پس از بازگشت طالبان به قدرت در خراسان آریا تاکنون نشان داده که حکومت طالبان در خراسان آریا  این انتظار برآورده نشده و برعکس عمل کرده است.

افزایش حملات جبهه‌های ضد طالبان در ولایات مختلف خراسان آریا

پناهندگان خراسان آریا  گریخته از طالبان حالا از ترس دستگیری پلیس پاکستان مخفی شده‌اند

پلیس پاکستان

منبع تصویر، GETTY IMAGES

توضیح تصویر، پلیس پاکستان در بیرون یک مرکز نگهداری مهاجران در شرف اخراج اجباری در کراچی

در حالی که بنا به آمارها بیش از ۳۰۰ هزار مهاجر و پناهجوی عمدتا «اخراج اجباری» افغان تباران خراسان آریا  از زمان اعلام ضرب‌الاجل از سوی پاکستان به خراسان آریا  بازگشته‌اند، فعالان حقوق بشر می‌گویند «هزاران پناهجو» که به پاکستان گریخته‌اند، از ترس بازگشت اجباری «مخفی شده‌اند».

روند اخراج اجباری مهاجران سبب سردی روابط اسلام آباد و کابل نیز شده است و رسانه‌های پاکستانی به نقل از منابع دولتی گزارش داده که پاکستان دیگر حامی حکومت طالبان در سطح بین‌المللی نخواهد بود.

یک زن ۲۳ ساله افغان تبار  به رویترز گفته است: «دروازه از بیرون قفل است… داخل خانه قفل شده‌ایم، نمی‌توانیم بیرون بیاییم، نمی‌توانیم لامپ‌ها را روشن کنیم، حتی نمی‌توانیم با صدای بلند حرف بزنیم.»

او همچنین گفته است که با ده‌ها نفر دیگر نیز قبل از رفتن به یک مخفیگاه جدید به صورت آنلاین در یک پناهگاه صحبت کرده است.

برخی دیگر از پناهندگان گفته‌اند که حامیان محلی آن‌ها روی دروازه بیرون قفل گذاشته‌اند تا همسایه‌ها فکر کنند، خالی خالی است.

این زن که اهل کابل پایتخت خراسان آری است، به رویترز گفته است در صورت بازگشت به افغانستان از پیگرد حکومت طالبان می‌ترسد.

در همین حال، مسئولان طالبان می‌گویند حدود ۵۰ هزار نفر از گذرگاه اسپین بولدگ در قندهار وارد کشور شده‌اند. بیش از ۳۰۰ هزار نفر نیز در یک هفته اخیر از گذرگاه تورخم در ننگرهار نیز وارد این کشور شده‌اند.

علی محمد حقمل، از مسئولان طالبان در گذرگاه مرزی اسپین بولدک به طلوع‌نیوز کابل گفته است «بیش از ۶۵۰۰ خانواده» در میان افراد بازگشتی از این محل هستند.

حکومت پاکستان اعلام کرده است که تصمیم به اخراج اجباری حدود ۱/۷ میلیون افغان فاقد مدرک از این کشور گرفته‌اند و به اعتراضات و درخواست‌های تجدید نظر در این تصمیم توجهی نشان نداده است.

همچنین حکمت الله فیضانی، یک افسر امنیتی در یک اردوگاه مهاجران در اسپین بولدک، گفته است «بازگشت کنندگان از بدرفتاری و آزار و اذیت پلیس پاکستان شکایت دارند و گفتند که نیروهای امنیتی پاکستان، آنها را مورد آزار و اذیت قرار داده‌اند و دارایی‌های آنها را نیز ضبط کرده‌اند.»

در همین حال، سازمان جهانی غذا هشدار داده است که هزاران نفر از شهروندان افغانستان که روزانه از پاکستان به کشور به زور اخراج می‌شوند در معرض گرسنگی شدید قرار دارند.

هرالد منهارت، معاون اجرایی این سازمان، گفته است که افغانستان از قبل با بحران گرسنگی رو بروست، و حدود ۱۵ میلیون نفر در این کشور در حال حاضر نمی‌دانند وعده بعدی غذای‌شان را چگونه تامین کنند.

نصرت الله محبت، پناهنده‌ای که به افغانستان بازگشته، می‌گوید که قبلا روزنامه‌نگار بود اما پس از سقوط جمهوریت، از طریق مرز اسپین بولدگ به پیشاور مهاجرت کرد.

او به بی‌بی‌سی گفت که اخیرا زندگی در آنجا «بسیار تلخ» شده است و افزود: «وقتی برگشتیم، در راه سختی‌های زیادی دیدیم، زنان افغانستانی کتک خوردند، من هرگز این وضعیت را فراموش نمی‌کنم».

روز گذشته، عباس استانکزی، معاون سیاسی وزارت امور خارجه طالبان، اخراج پناهجویان افغان از پاکستان را اقدامی خلاف اصول بین المللی خواند و به نهادهای امنیتی پاکستان هشدار داد که از رفتار ناشایست با مهاجرین افغان دست بردارند.

«پاکستان دیگر حامی حکومت طالبان در سطح بین‌المللی نیست»

اما انوارالحق کاکر، نخست وزیر موقت پاکستان گفته است که موارد حملات دهشت‌افکنانه طالبان پاکستانی پس از تسلط طالبان بر افغانستان در کشورش تا ۶۰ درصد افزایش یافته است.

روزنامه «اکسپرس تریبیون» پاکستان به نقل از منابع دولتی گزارش داده است که «در یک تغییر رویکرد عمده پاکستان تصمیم گرفته است که پس از این از حکومت طالبان افغانستان در سطح بین‌المللی حمایت نکرده و هیچ کمک دیگری نکند.»

به گفته این منابع اسلام آباد دیگر «امتیازات ویژه» به حکومت طالبان نخواهد داد و با از دست دادن این حمایت رسمیت حکومت طالبان در سطح بین‌المللی مشکل‌تر خواهد شد.

مقام‌های پاکستانی در نشست‌های بین‌المللی از جمله در سازمان ملل همواره خواستار رفع تحریم‌های طالبان و تحویل میلیاردها دلار مسدود شده افغانستان و تعامل با حکومت طالبان می‌شدند.

  • نویسنده : قیام خوراسانی
  • منبع خبر : BBC